Phục hồi thoát vị đĩa đệm: Lộ trình từng giai đoạn, dinh dưỡng hỗ trợ và dấu hiệu phục hồi đúng hướng

Phục hồi thoát vị đĩa đệm là giai đoạn thường bị người bệnh xem nhẹ và bỏ qua. Với tư tưởng đã điều trị thoát vị đĩa đệm xong là đã hết bệnh, cứ thể người bệnh chủ quan dần. Thế nhưng giai đoạn phục hồi đóng vai trò quan trọng không kém so với việc điều trị. Chính giai đoạn này sẽ quyết định sức khỏe đĩa đệm về sau và khả năng tái phát bệnh. Hãy cùng iBone Fisio đi qua từng giai đoạn phục hồi sau bảo tồn và sau phẫu thuật. Và khám phá thêm chế độ dinh dưỡng hỗ trợ trong quá trình phục hồi này.

Nội dụng chính

Phục hồi thoát vị đĩa đệm có cần theo từng giai đoạn không?

Điều trị thoát vị đĩa đệm chỉ là bước đầu tiên để khởi đầu quá trình tìm lại sức khỏe. Tiếp nối sau điều trị, đó là cả quá trình phục hồi thoát vị đĩa đệm theo từng giai đoạn. Mỗi một giai đoạn thời gian, đĩa đệm của bạn sẽ cần các bài tập hỗ trợ và dinh dưỡng tương ứng. Lộ trình phục hồi cần được phân chia rõ ràng dựa trên mức độ viêm, tình trạng thần kinh, và phương pháp điều trị đã áp dụng.

Phục hồi thoát vị đĩa đệm sau điều trị bảo tồn

Nhiều người vẫn nghĩ điều trị bảo tồn thì sẽ không cần phục hồi thoát vị đĩa đệm. Cũng chẳng khó hiểu khi những người mang tư duy này lại có tỷ lệ tái phát bệnh cao hơn. Nếu bạn cũng vừa điều trị bảo tồn xong, đừng để mình đi vào vết xe đổ này. Học theo quy trình phục hồi theo từng giai đoạn sau mới là điều bạn nên làm:

Giai đoạn cấp (Tuần 1 – 3): Đảm bảo kiểm soát viêm, bảo vệ đĩa đệm. Mục tiêu của giai đoạn này là giảm đau, giảm viêm, bảo vệ cột sống khỏi các lực có hại. Bạn nên đi bộ nhẹ trong nhà hoặc ngoài trời bằng phẳng, từ 10-15 phút/lần, 2-3 lần/ngày. Đồng thời tránh nằm bất động hoàn toàn, cúi gập người, nâng đồ nặng, không ngồi lâu.
Giai đoạn phục hồi chức năng (Tuần 3 – 8): Xây dựng lại sức khỏe cho đĩa đệm. Ở giai đoạn phục hồi này cần bắt đầu khôi phục tầm vận động, bắt đầu xây dựng cơ nền. Người bệnh nên tập các bài tập McKenzie phù hợp, tăng thời gian đi bộ từ 20 – 40 phút/lần.
Giai đoạn củng cố (Tháng 2 – 6): Trở lại cuộc sống bình thường. Ở giai đoạn này người bệnh hoàn toàn có thể sinh hoạt bình thường. Tuy nhiên nên thay đổi những thói quen xấu có thể gây hưởng đến đĩa đệm. Nếu có thể tập cơ lõi ít nhất 3 lần/tuần trở thành thói quen vĩnh viễn để phòng bệnh.

Phục hồi đĩa đệm sau phẫu thuật

Phục hồi thoát vị đĩa đệm sau phẫu thuật sẽ cần nhiều điểm phải chú ý hơn so với điều trị bảo tồn. Cụ thể, quá trình hồi phục dành cho người phẫu thuật có ba điểm khác biệt chính:

Phục hồi thoát vị đĩa đệm sau phẫu thuật cần vận động sớm, bảo vệ vết mổ và tập vật lý trị liệu

Thời điểm vận động sớm hơn: bệnh nhân nên đứng dậy và đi lại trong vòng 24 giờ sau mổ. Đây là vận động có kiểm soát theo hướng dẫn và chỉ định của bác sĩ.
Bảo vệ vết mổ: Trong 4 – 6 tuần đầu sau mổ, cần tránh ảnh hưởng đến vùng mổ.
Cần vật lý trị liệu cấu trúc hơn: Sau phẫu thuật, người bệnh nên tập vật lý trị liệu. Các bài tập này cần được bác sĩ phẫu thuật và chuyên viên phối hợp thiết kế. Người bệnh không được tự ý bắt đầu bài tập mà không có hướng dẫn.

Cụ thể, lịch trình tổng quát phục hồi đĩa đệm sau phẫu thuật thường như sau:

Ngày 1 – 2: Đứng dậy, đi bộ nhẹ trong bệnh viện với hỗ trợ.
Tuần 1 – 2: Ra viện, đi bộ ngắn tại nhà, hạn chế cúi gập và nâng vật.
Tuần 2 – 6: Vật lý trị liệu phục hồi chức năng — tầm vận động và bài tập nhẹ.
Tháng 2 – 3: Tăng cường cơ lõi có hướng dẫn.
Tháng 3 – 6: Dần trở lại mọi hoạt động, bắt đầu chương trình tập lâu dài.

Dinh dưỡng hỗ trợ phục hồi thoát vị đĩa đệm cần lưu ý gì?

Đây là phần ít được nhắc đến nhưng có tác động thực sự đến chất lượng phục hồi. Việc phục hồi thoát vị đĩa đệm sẽ hiệu quả hơn nếu bạn bổ sung đủ dinh dưỡng cho cơ thể. Chẳng hạn như:

Dinh dưỡng hỗ trợ phục hồi thoát vị đĩa đệm cần lưu ý các thực phẩm chống viêm, vitamin D, canxi, omega 3,... — Dinh dưỡng hỗ trợ phục hồi thoát vị đĩa đệm cần lưu ý các thực phẩm chống viêm, vitamin D, canxi, omega 3,…

Thực phẩm giàu collagen và hỗ trợ tổng hợp collagen như: da cá hồi, lòng trắng trứng, thịt nạc. Vì đĩa đệm được cấu tạo từ collagen nên bổ sung thông qua dinh dưỡng là bước thiết thực.
Vitamin C: Yếu tố không thể thiếu hỗ trợ cơ thể tổng hợp collagen. Bạn có thể bổ sung vitamin C qua các loại như cam, ổi, ớt chuông,…
Thực phẩm chống viêm: Giúp đẩy mạnh quá trình phục hồi đĩa đệm. Các thực phẩm chống viêm tự nhiên: cá béo giàu omega-3, dầu ô liu nguyên chất, nghệ, gừng, việt quất và các loại berry, rau xanh đậm.
Canxi và Vitamin D: Giúp hỗ trợ sức khỏe xương đốt sống, nền tảng mà đĩa đệm tựa vào. Nguồn canxi có thể bổ sung từ: sữa và chế phẩm từ sữa, đậu phụ, hạt mè, rau xanh đậm. Vitamin D tổng hợp tốt nhất từ ánh nắng mặt trời (15-20 phút/ngày), bổ sung từ cá béo và trứng.
Nước: Nhân nhầy của đĩa đệm chứa đến 70-80% nước. Mất nước làm đĩa đệm mỏng đi, kém đàn hồi và dễ tổn thương hơn. Uống đủ 1.5 – 2 lít nước mỗi ngày có thể tác động thực sự đến sức khỏe đĩa đệm.

Bên cạnh đó, việc tránh những loại thực phẩm không tốt cho đĩa đệm cũng cần chú ý. Bạn nên tránh những thực phẩm gây viêm như đường, thực phẩm chế biến sẵn, thịt đỏ chế biến, đồ chiên rán nhiều. Ngoài ra, các thói quen uống rượu bia, thuốc lá,… cần loại bỏ để bảo vệ đĩa đệm.

Dấu hiệu nào cho thấy đang phục hồi đúng hướng?

Làm sao biết mình đang phục hồi thoát vị đĩa đệm theo hướng tiến triển tốt? Đây là những dấu hiệu tích cực cần chú ý:

Đau từ từ giảm dần theo tuần.
Tê bì giảm dần ở ngón tay/ngón chân, cảm giác bắt đầu trở lại.
Có thể đi bộ xa hơn mà không cần dừng.
Ngồi được lâu hơn không bị tê tăng lên.
Sức mạnh cơ bắp ở tay/chân đang yếu trở lại dần.
Có thể thực hiện các hoạt động sinh hoạt bình thường không còn gây đau nhiều như trước.
Giấc ngủ cải thiện không còn bị đau đánh thức lúc nửa đêm.

Những dấu hiệu tích cực này là dấu hiệu cho thấy rõ bạn đang đi đúng hướng phục hồi.

Phục hồi thoát vị đĩa đệm là hành trình cần kiên trì và có lộ trình rõ ràng. iBone Fisio hiểu được điều này nên luôn đồng hành cùng bạn qua từng giai đoạn trong phác đồ điều trị. Từ kiểm soát đau cấp đến xây dựng nền tảng cơ khỏe để cột sống không tái phát. Cho đến hướng dẫn dinh dưỡng, thay đổi thói quen đều được iBone Fisio hướng dẫn cặn kẽ. Hãy để iBone Fisio cùng bạn đồng hành trên con đường hồi phục sức khỏe đĩa đệm này.