Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm: Khi nào cần, phương pháp nào tốt và hiệu quả ra sao?

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm là điều mà ai cũng muốn tránh khi mắc phải bệnh lý này. Dù phần lớn trường hợp hoàn toàn có thể điều trị mà không cần can thiệp phẫu thuật. Thế nhưng vẫn có những tình huống mà phẫu thuật là giải pháp duy nhất có thể ngăn chặn tổn thương thần kinh không hồi phục. Vậy tình trạng nào thì cần phẫu thuật, có những phương pháp gì, hồi phục sau phẫu thuật ra sao? Đây cũng là những thông tin sẽ được iBone Fisio mang đến cho bạn trong bài viết này.

Nội dụng chính

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm khi nào thì cần thực hiện?

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm luôn là phương án lựa chọn sau cùng trong các cách điều trị. Khi mà các phương pháp điều trị bảo tồn đã không còn hiệu quả với tình trạng người bệnh. Hoặc bệnh lý đã bắt đầu xuất hiện những tổn thương đáng kể đến thần kinh, yếu cơ. Cụ thể, các trường hợp cần can thiệp phẫu thuật có thể chia làm 2 nhóm chính như sau:

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm là phương án cần thiết khi điều trị bảo tồn không còn hiệu quả hoặc có những ảnh hưởng thần kinh nguy hiểm

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm khẩn cấp khi ảnh hưởng chức năng nghiêm trọng

Những trường hợp đặc biệt cần phải can thiệp phẫu thuật thoát vị đĩa đệm ngay lập tức gồm:

Hội chứng chùm đuôi ngựa: Mất kiểm soát tiểu tiện hoặc đại tiện, tê vùng yên ngựa, yếu liệt đột ngột cả hai chân. Khi xuất hiện những triệu chứng nào, người bệnh cần phẫu thuật trong vòng 24 – 48 giờ. Vì mỗi giờ trì hoãn tăng nguy cơ tổn thương thần kinh vĩnh viễn.
Liệt vận động tiến triển nhanh: Chức năng cơ giảm sút rõ ràng trong vài ngày. Ví dụ hôm qua còn đi được, hôm nay không nhấc được chân. Đây là dấu hiệu thần kinh đang bị tổn thương tích cực và cần giải áp khẩn.

Phẫu thuật có kế hoạch khi kết quả điều trị không cải thiện

Việc phẫu thuật thoát vị đĩa đệm là điều cần thiết nếu quá trình điều trị bảo tồn gặp các tình trạng sau:

Thất bại với điều trị bảo tồn: sau 6 – 8 tuần điều trị bảo tồn vẫn không cải thiện. Đồng thời ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của người bệnh thì phẫu thuật là cần thiết.
Đau thần kinh không thể kiểm soát: Đau dữ dội liên tục, không đáp ứng với thuốc giảm đau mạnh. Bệnh lý ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống và không thể tiếp tục điều trị bảo tồn.
Tổn thương thần kinh đã ổn định nhưng có yếu cơ rõ rệt: Một số trường hợp yếu cơ đã ổn định nhưng đủ nặng để ảnh hưởng đến chức năng. Phẫu thuật giải phóng chèn ép sớm tạo điều kiện tốt nhất cho thần kinh phục hồi.

Các phương pháp phẫu thuật thoát vị đĩa đệm hiện nay

Nhắc đến phẫu thuật thoát vị đĩa đệm hẳn là ai ai cũng nghĩ đến quá trình mổ mở. Nhưng hiện nay, y học phẫu thuật cột sống đã phát triển nên các phương pháp phẫu thuật đã khác. Hiện có đa dạng hướng phẫu thuật mà người bệnh có thể được đề xuất như:

Mổ nội soi qua da, hướng phẫu thuật xu hướng hiện nay

Đây là xu hướng phẫu thuật thoát vị đĩa đệm ít xâm lấn nhất hiện nay. Mổ nội soi qua da chỉ cần rạch một vết mổ nhỏ (chỉ khoảng 8 – 10mm) là có thể thực hiện. Qua vết rách, ống nội soi nhỏ được đưa vào đến vị trí đĩa đệm thoát vị. Qua đó bác sĩ sẽ lấy bỏ phần nhân nhầy đang chèn ép thần kinh bằng dụng cụ chuyên dụng.

Mổ nội soi qua da, hướng phẫu thuật thoát vị đĩa đệm xu hướng hiện nay

Ưu điểm của phương pháp này là vết mổ nhỏ, mất máu ít, đau sau mổ ít hơn. Đồng thời, thời gian nằm viện ngắn hơn, người bệnh thường chỉ cần theo dõi 1 – 2 ngày. Bên cạnh đó thời gian phục hồi hậu phẫu cũng nhanh hơn trong giai đoạn sớm. Chính vì thế, phương pháp này ngày càng được ưu tiên lựa chọn khi bệnh nhân cần phẫu thuật.

Mổ vi phẫu cắt đĩa đệm, phương pháp phẫu thuật thoát vị đĩa đệm lâu năm

Đây là phương pháp được xem là “tiêu chuẩn vàng” trong phẫu thuật thoát vị đĩa đệm thắt lưng. Phương pháp này cần rạch đường mổ nhỏ ở vùng lưng (thường 2 – 4cm) để thực hiện phẫu thuật. Sau đó sử dụng kính vi phẫu phóng đại để quan sát và lấy chính xác phần nhân nhầy thoát vị. Giúp giải pháp chèn ép rễ thần kinh, bảo tồn tối đa các cấu trúc xương, dây chằng xung quanh.

Phương pháp này có ưu điểm là giúp xử lý các trường hợp phức tạp tốt hơn. Ngoài ra, phẫu thuật vi phẫu mang đến tỷ lệ tái phát thấp hơn trong dài hạn. Nhược điểm duy nhất là thời gian phục hồi giai đoạn sớm chậm hơn một chút so với nội soi.

Mổ nội soi hai cổng một bên, phương pháp kết hợp ưu điểm của nội soi và vi phẫu

Một phương pháp phẫu thuật thoát vị đĩa đệm mới được triển khai tại một số bệnh viện lớn. Phương pháp này là sự kết hợp ưu điểm của cả nội soi (ít xâm lấn) và vi phẫu (tầm quan sát rõ hơn). Bằng cách sử dụng hai cổng nhỏ khác biệt, một cho camera, một cho dụng cụ phẫu thuật.

Phương pháp này cũng mang đến cho người bệnh nhiều điều lợi ích khi thực hiện. Mổ nội soi hai cổng một bên có thời gian mổ ngắn hơn, ít máu mất hơn so với vi phẫu. Đồng thời cũng mang lại hiệu quả cải thiện đau tốt hơn trong giai đoạn sớm. Tuy nhiên đây là phương pháp yêu cầu đào tạo chuyên sâu của bác sĩ và trang bị đặc biệt. Vì thế nên chưa phổ biến ở mọi cơ sở mà chỉ đang áp dụng ở số ít bệnh viện lớn.

Ghép cố định cột sống khi cột sống bị ảnh hưởng nặng

Đây là phương pháp phẫu thuật thoát vị đĩa đệm dành cho các trường hợp cột sống ảnh hưởng nặng. Khi người bệnh đã bị thoát vị tái phát nhiều lần dù đã phẫu thuật trước đó. Hoặc người bệnh có tình trạng mất vững cột sống, hoặc hẹp ống sống nặng. Khi đó việc ghép cố định các đốt sống bằng vít và thanh nẹp titanium là cần thiết. Đây là phẫu thuật lớn hơn, thời gian phục hồi dài hơn và được chỉ định có chọn lọc.

Lưu ý quan trọng sau phẫu thuật thoát vị đĩa đệm

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm là phương pháp giúp giải quyết vấn đề bệnh lý trước mắt. Sau phẫu thuật người bệnh sẽ cải thiện được tình trạng đau, cảm giác và sức mạnh cơ. Để đạt được hiệu quả phục hồi chức năng tốt nhất, người bệnh cần lưu ý những điều sau:

Tuần 1 – 2: Vận động nhẹ nhàng theo hướng dẫn. Tuyệt đối không bất động hoàn toàn vì sẽ làm chậm phục hồi và tăng nguy cơ xơ hóa.
Tuần 2 – 6: Bắt đầu vật lý trị liệu có hướng dẫn. Chẳng hạn như: đi bộ nhẹ, bài tập phục hồi tầm vận động. Đồng thời cần tránh cúi gập, nâng vật nặng, ngồi lâu.
Tháng 2 – 3: Tăng cường cơ lõi có kiểm soát dưới hướng dẫn chuyên viên. Đây là giai đoạn then chốt để phòng tái phát.
Tháng 3 – 6: Dần trở lại hoạt động bình thường. Bắt đầu các bài tập bơi lội, đi bộ đều đặn.

Trong một số trường hợp, nếu có những dấu hiệu sau mổ bất thường cần liên hệ bác sĩ ngay:

Sốt cao, đỏ hoặc chảy dịch tại vết mổ (nghi nhiễm trùng).
Đau đột ngột tăng mạnh sau giai đoạn đang cải thiện.
Triệu chứng thần kinh tái phát hoặc mới xuất hiện.
Mất kiểm soát tiểu tiện.

Phẫu thuật thoát vị đĩa đệm là lựa chọn cần thiết với những trường hợp có chỉ định rõ ràng. Nhưng hầu hết bệnh hoàn toàn có thể tránh được nếu điều trị bảo tồn sớm và đúng phác đồ. Hãy để iBone Fisio giúp bạn tối đa hóa cơ hội phục hồi không phẫu thuật trước khi cần đến can thiệp xâm lấn. Liên hệ ngay với chúng tôi để cải thiện ngay sức khỏe đĩa đệm từ hôm nay.